Vụ kiện về nghiện mạng xã hội: Mark Zuckerberg bào chữa như thế nào?
Kali Hays,
Phóng viên Công nghệ và
Natalie Sherman
20 tháng 2 2026
BBC

Getty Images
Tỷ phú Mark Zuckerberg đến tòa trong vụ kiện về chứng nghiện mạng xã hội
Mark Zuckerberg, ông chủ của Meta Platforms, công ty sở hữu Instagram, đã phải chật vật tại tòa án hôm 18/2 (giờ Mỹ) để bảo vệ công ty của mình trước những cáo buộc rằng công ty nhắm mục tiêu vào người dùng trẻ tuổi, khi bị đối chất về hàng loạt tài liệu nội bộ của công ty.
Ông khẳng định rằng các luật sư đã "xuyên tạc" nội dung các cuộc liên lạc, được trình bày như một phần của phiên tòa mang tính bước ngoặt ở Los Angeles về việc liệu các nền tảng mạng xã hội như Instagram có gây nghiện cho trẻ em hay không.
Đây là lần xuất hiện đầu tiên của tỷ phú Zuckerberg trước bồi thẩm đoàn, sau khi làn sóng phản ứng dữ dội nhằm vào Meta – công ty cũng sở hữu WhatsApp và Facebook – không ngừng dâng lên.
Phiên tòa này, với YouTube của Google cũng trong danh sách bị đơn, đang nhận được sự quan tâm đặc biệt bởi kết quả sẽ tác động đến hàng ngàn vụ kiện tương tự khác.
TikTok và Snapchat, cũng bị nêu tên trong vụ kiện, đã đạt được thỏa thuận dàn xếp ngay trước khi phiên tòa dự kiến bắt đầu. Các điều khoản của thỏa thuận không được tiết lộ.
Meta liên tục khẳng định rằng công ty đã hành động để bảo vệ người dùng trẻ tuổi và ngăn cấm người dùng dưới 13 tuổi.
Nhưng tại tòa, Mark Lanier, luật sư của nguyên đơn chính trong vụ kiện – được biết đến với tên viết tắt K.G.M. – đã nhiều lần trình bày các email nội bộ, tin nhắn và nghiên cứu cho thấy ông Zuckerberg và các nhân viên khác của Meta đã thảo luận về việc sử dụng Instagram và Facebook của thanh thiếu niên và những người nhỏ tuổi hơn.
Một email từ năm 2019, được gửi cho Zuckerberg và ba giám đốc điều hành cấp cao của Meta, đã chỉ trích các chính sách "không được thực thi" của công ty về giới hạn độ tuổi.
Đọc nhiều nhất




Điều đó khiến "khó có thể khẳng định rằng chúng ta đang làm tất cả những gì có thể", theo email từ Nick Clegg, người từng làm trưởng bộ phận quan hệ toàn cầu của Meta trong vài năm sau khi cựu nghị sĩ Đảng Dân chủ Tự do này giữ chức phó thủ tướng Anh.
Ông Lanier đã hỏi ông Zuckerberg về một báo cáo nghiên cứu năm 2019 do một công ty bên ngoài thực hiện thay mặt cho Instagram, trong đó phát hiện ra rằng thanh thiếu niên sử dụng nền tảng này cảm thấy "nghiện bất chấp cảm giác mà nền tảng mang lại" và thêm rằng những người dùng trẻ này có "lối suy nghĩ của một con nghiện về việc sử dụng Instagram của chính mình."
"Điều đó có thể khiến họ thấy vui, cũng có thể khiến họ thấy tệ, nhưng họ luôn ước rằng mình có thể bớt bận tâm đến ứng dụng hơn," báo cáo chỉ ra.
Ông Zuckerberg nhấn mạnh rằng nghiên cứu này không được thực hiện nội bộ tại Meta.
Khi Paul Schmidt, luật sư của Meta, đặt câu hỏi cho ông Zuckerberg về chính bản báo cáo đó, ông đã chỉ ra rằng nghiên cứu này cũng đề cập đến những khía cạnh "tích cực" khi sử dụng Instagram.
Ông Schmidt định vị báo cáo này như một phần trong nỗ lực liên tục của Meta nhằm tiến hành nghiên cứu về cách thức sử dụng các nền tảng của mình và liên tục cải thiện chúng.
Một bài thuyết trình khác từ năm 2018 cho thấy công ty đang thảo luận về việc giữ chân thành công "trẻ em từ 10 đến 12 tuổi" trên nền tảng, bất chấp tuyên bố của công ty rằng những người dùng như vậy không được phép dùng.
Zuckerberg nói rằng ông "luôn" hối tiếc vì đã không có tiến triển nhanh hơn trong việc xác định người dùng dưới 13 tuổi, nhưng ông tin rằng theo thời gian thì công ty đã "đến đúng nơi".
Ông lưu ý rằng người dùng thanh thiếu niên chỉ chiếm "chưa đến 1%" doanh thu quảng cáo của công ty và nói ông Lanier đã trích dẫn tài liệu về nhóm tuổi này một cách sai ngữ cảnh.
Tỷ phú Zuckerberg nói thêm rằng công ty của ông đã có "nhiều cuộc thảo luận khác nhau" về việc xây dựng các phiên bản sản phẩm có thể được trẻ em dưới 13 tuổi sử dụng "một cách có kiểm soát".
Ông chỉ ra dịch vụ Messenger Kids của công ty, mà ông nói là "không phổ biến lắm" nhưng ông vẫn cho "các con của mình" sử dụng. Ông Zuckerberg và vợ Priscilla Chan có ba người con.
"Ông đang xuyên tạc những gì tôi nói," ông Zuckerberg nói thêm. "Tôi không ngạc nhiên khi mọi người trong nội bộ công ty đang nghiên cứu vấn đề này."
Ông Lanier cũng chất vấn tỷ phú Zuckerberg về những nỗ lực thu hút thanh thiếu niên sử dụng nền tảng này.
Ông đã trình bày các email từ Zuckerberg cũng như các tin nhắn nội bộ khác, trong đó các nhân viên thảo luận rõ ràng về "mức độ sử dụng của thanh thiếu niên" và cách để tăng chỉ số này hơn nữa.
Trong một email năm 2015, ông Zuckerberg nói với một nhóm các giám đốc điều hành rằng mục tiêu của ông trong năm đó bao gồm việc "tăng thời gian sử dụng lên 12%" và "đảo ngược xu hướng thanh thiếu niên sử dụng".
Một email khác năm 2017 từ một giám đốc điều hành viết "Mark đã quyết định ưu tiên hàng đầu của công ty là thanh thiếu niên".
Ông Zuckerberg nói rằng "ở một thời điểm trước đây trong công ty", ông đã đặt ra mục tiêu cho các giám đốc điều hành về việc tăng thời gian sử dụng, nhưng khẳng định rằng đó không còn là cách công ty hoạt động nữa.
Về câu hỏi của ông Schmidt, ông Zuckerberg giải thích rằng nếu Meta chỉ tập trung vào các chỉ số như thời gian sử dụng trên nền tảng của mình, họ sẽ không thể tồn tại được nhiều năm như vậy.
Tỷ phú Zuckerberg lưu ý rằng ông đã làm việc trong nhiều năm để giải quyết "việc sử dụng có vấn đề" của các nền tảng như Instagram "vì đó là điều đúng đắn cần làm".
Luật sư Schmidt đã đề cập đến các công cụ của Instagram được phát hành vào năm 2018 cho phép người dùng Instagram thiết lập giới hạn sử dụng hằng ngày, cảnh báo về thời gian sử dụng và tắt thông báo vào ban đêm.
Luật sư Lanier sau đó đã chỉ ra một tài liệu nội bộ của Meta cho thấy rất ít thanh thiếu niên lựa chọn sử dụng các công cụ này. Ví dụ, chỉ có 1,1% người dùng tuổi teen chọn giới hạn sử dụng hằng ngày.

Con gái của bà Lori Schott, Annalee Schott, đã tự tử ở tuổi 18
K.G.M., người bắt đầu sử dụng Instagram khi mới 9 tuổi, đã tham dự phiên tòa hôm thứ 18/2, ngồi đối diện trực tiếp với tỷ phú Zuckerberg, người đến tòa cùng đoàn tùy tùng gồm nhân viên an ninh và cộng sự.
Những bậc cha mẹ mất con cũng nằm trong số những người có mặt tại phòng xử án để theo dõi diễn biến phiên tòa, mặc dù chỉ một số ít có ghế ngồi.
Nhiều phụ huynh và các thành viên gia đình khác đã tập trung bên ngoài tòa án để bày tỏ sự ủng hộ đối với những người từng phải chứng kiến con cái họ chịu đựng những gì mà họ coi là tác hại xấu từ việc sử dụng và nghiện mạng xã hội.
Lori Schott là một trong những phụ huynh như vậy. Bà đeo một chiếc huy hiệu lớn in ảnh con gái mình, Annalee Schott, người đã tự kết liễu cuộc đời ở tuổi 18.
"Những nền tảng này có thể thay đổi," bà Schott nói bên ngoài tòa án. "Sẽ không mất nhiều thời gian để thay đổi thuật toán nội dung để trẻ em không tự tử. Điều đó khó đến vậy sao, thưa ông Zuckerberg?"
Phiên tòa dự kiến sẽ kéo dài vài tuần. Phiên toàn sẽ bao gồm lời khai từ các cựu nhân viên của Meta, những người sau đó đã lên tiếng về các hoạt động của công ty. Theo thông tin BBC thu thập được, ông Neal Mohan, tổng giám đốc YouTube, cũng dự kiến sẽ ra làm chứng nhưng hiện không còn được triệu tập nữa.
Trong phiên thẩm vấn tuần trước, Adam Mosseri, người đứng đầu Instagram, đã phản bác quan điểm về chứng nghiện mạng xã hội, cho rằng ngay cả 16 giờ sử dụng Instagram trong một ngày cũng không phải là nghiện ngập.
Trong lời khai của mình, ông Zuckerberg nói rằng nếu một thứ gì đó có giá trị, "mọi người có xu hướng sử dụng nó nhiều hơn".
Luật sư Lanier cho rằng những người nghiện một thứ gì đó cũng có xu hướng tăng cường sử dụng thứ đấy.
"Tôi không biết phải nói gì về điều đó," tỷ phú Zuckerberg trả lời. "Tôi nghĩ điều đó có thể đúng nhưng tôi không biết liệu nó có hợp lý ở đây hay không."
Vụ kiện này là một trong hàng ngàn vụ kiện tương tự do các gia đình, các công tố viên bang và các học khu khởi xướng, đang được xử lý thông qua hệ thống tòa án tại Mỹ.
Các đơn kiện cáo buộc Meta và các nền tảng mạng xã hội khác, bao gồm TikTok, Snapchat và YouTube, hoạt động theo cơ chế gây nghiện, mà hệ quả cuối cùng là gây hại cho nhiều trẻ em.
Trong một vụ việc như vậy, tổng chưởng lý của 29 bang đang thúc đẩy một tòa án liên bang tại California yêu cầu các nền tảng này phải thực hiện ngay một số thay đổi trước khi phiên tòa diễn ra, bao gồm cả việc buộc Meta phải xóa tất cả các tài khoản được xác định là của người dùng dưới 13 tuổi.
Ngày càng có nhiều quốc gia tiến tới việc hạn chế sử dụng mạng xã hội đối với giới trẻ. Cuối năm ngoái, Úc đã thực thi lệnh cấm các tài khoản mạng xã hội đối với những người dưới 16 tuổi.
Vương quốc Anh, Đan Mạch, Pháp và Tây Ban Nha cũng đang xem xét các biện pháp tương tự.
Chủ đề liên quan
Tin liên quan

Việt Nam kiểm soát và sử dụng KOL: Làm theo mô hình Trung Quốc?1 tháng 9 năm 2025

Nguyên nhân Mỹ 'phải lòng' meme từ Trung Quốc31 tháng 1 năm 2025

Thuật toán mạng xã hội thay đổi cách chúng ta tương tác như thế nào?20 tháng 10 năm 2024
No comments:
Post a Comment