VNTB – Đừng theo đuôi dư luận hoàiChi Mai
03.02.2026 12:46
VNThoibao
(VNTB) – Người dân chỉ biết khi công trình gần xong và chỉ khi dư luận ồn ào thì cơ quan chức năng mới lên tiếng đề nghị tạm dừng, rà soát lại.
Việc chỉnh trang chợ Bến Thành và Hồ Con Rùa nhận được không ít lời phê bình cũng như ủng hộ xoay quanh việc kết hợp hài hoà bảo tồn di sản, thẩm mỹ đô thị.
Kẻ khen
Sở Xây dựng TP.HCM đánh giá các hạng mục sơn sửa, làm mới mái, tường, đài tháp, hồ nước, lối đi, mặt tiền xung quanh chợ Bến Thành và Hồ Con Rùa đã giúp không gian trung tâm thành phố sạch sẽ, tươi mới hơn, thu hút người dân đến tham quan, chụp ảnh.
Cơ quan này khẳng định việc chỉnh trang với di tích như chợ Bến Thành được thực hiện theo hướng bảo tồn nâng cấp, giữ đường nét và họa tiết cũ, sơn theo màu cũ nguyên bản, kết hợp làm sạch và bảo tồn chi tiết kiến trúc.
Đơn vị này cho biết đã nhận nhiều phản hồi tích cực từ người dân, đồng thời khẳng định luôn cầu thị, có khảo sát thực địa và trao đổi nhiều lần với nhà tài trợ về phương án màu sắc.
Người phản đối
Ngược lại, Sở Quy hoạch – Kiến trúc TP. HCM đề nghị tạm dừng thi công chỉnh trang khu vực quảng trường chợ Bến Thành, vòng xoay Hồ Con Rùa, vòng xoay Phù Đổng,…, do nhận thấy có khác biệt giữa phương án được phê duyệt và thực tế thi công về màu sắc, phạm vi thực hiện.
Cơ quan này cho rằng việc thay đổi màu sơn, cách xử lý bề mặt đã tác động trực tiếp đến không gian cảnh quan và công trình kiến trúc mang tính biểu tượng của trung tâm thành phố.
Sở Quy hoạch – Kiến trúc cũng dẫn ý kiến ngành văn hóa: với di tích như chợ Bến Thành, việc sơn lại phải được đơn vị quản lý di tích chấp thuận, đúng quy trình kỹ thuật, giữ nguyên màu sắc hiện hữu và đường nét, họa tiết trang trí.
Văn bản nhấn mạnh qua quan sát và phản ánh cộng đồng, nhiều hạng mục triển khai đang gây tranh luận về tính thẩm mỹ, sự hài hòa cảnh quan và màu sắc, nên cần rà soát, lấy ý kiến chuyên gia kiến trúc, quy hoạch, mỹ thuật trước khi tiếp tục.
Kẻ ủng hộ vì “Sạch, sáng, vui mắt, dễ check-in”
Trên không gian mạng có những ý kiến ủng hộ việc “làm mới” vì thấy khu vực chợ và Hồ Con Rùa sạch đẹp, sáng sủa, trở thành điểm check-in mới, góp phần làm cho trung tâm thành phố rở nên năng động, vui tươi và bớt đi sự khô cứng của lớp đá lát hay bê tông thông thường.
Người ủng hộ lấy lý do “đã lâu không sửa sang, giờ làm mới chút cũng được”, cho rằng màu sắc rực rỡ tạo không khí lễ hội, miễn là công trình chính không bị đập bỏ hay cải tạo quá nặng.
Người khen dễ tính với những chậu mai, chậu đào bằng nhựa khoe sắc trên nền xanh rực rỡ, nổi bật trong những tấm hình check in cho năm mới giúp hình đăng trên mạng xã hội trở nên bắt mắt và khác biệt.
Có người dân khen ngợi việc biến quảng trường thành một “bức tranh khổng lồ” giúp không gian này trở nên thân thiện hơn với trẻ em và khách bộ hành, tạo cảm giác như đang dạo chơi trong một khu triển lãm nghệ thuật ngoài trời.
Người chê
Tuy vậy, không ít ý kiến cho rằng những mảng sơn, hoa văn, hình khối, màu sắc hiện tại bị cho là “lạ lẫm”, “không hợp với ký ức Sài Gòn”, hoặc làm mất đi vẻ cổ kính, tạo cảm giác rối mắt so với tổng thể kiến trúc xung quanh.
Rất nhiều bình luận trên mạng chỉ trích các mảng màu sơn lớn ở quảng trường trước chợ và trên tháp Hồ Con Rùa là “sai tông”, “lòe loẹt như công viên giải trí”, “không giống Sài Gòn xưa”, cho rằng đang phá vỡ cảm giác cổ kính vốn có.
Một số fanpage về Sài Gòn xưa, kiến trúc, nhiếp ảnh so sánh ảnh trước và sau, nhận xét màu mới làm chợ Bến Thành và Hồ Con Rùa “lệch khỏi tổng thể”, mảng sơn quảng trường bị ví như “sân chơi trẻ em”, “background TikTok” vì màu sắc quá rực rỡ và trẻ trung so với một di tích lịch sử hơn 100 năm.
Nhiều kiến trúc sư và chuyên gia quy hoạch cho rằng chợ Bến Thành, Hồ Con Rùa là các không gian công cộng đặc thù, mang tính biểu tượng, nên mọi can thiệp – dù chỉ là sơn sửa, chỉnh trang – cũng cần quy trình thẩm định, thiết kế bài bản, có tham vấn rộng rãi.
Họ đề xuất nhìn chỉnh trang theo hướng bảo tồn giá trị lịch sử và “ký ức đô thị”, dùng màu sắc, vật liệu tiết chế, nhấn mạnh sự bền vững và đồng bộ, hơn là chạy theo xu hướng “trang trí” ngắn hạn.
Đừng mãi theo đuôi dư luận
Nhiều ý kiến cho rằng đây là cơ hội để xây dựng quy trình chặt chẽ hơn cho mọi dự án “tô điểm” di tích và không gian công cộng, với các bước bắt buộc về thiết kế, thẩm định, trưng bày phương án và lấy ý kiến cộng đồng trước khi thi công.
Tư duy mỹ thuật kém của người đưa ra ý tưởng lẫn cơ quan duyệt dự án, cùng với sự “hưởng ứng đại” của đơn vị tài trợ, chỉ làm mà không hiểu hay tôn trọng di sản văn hoá, di sản đô thị đã cho ra những sản phẩm nửa tây nửa ta.
Dù là nguồn tiền xã hội hoá, nhưng làm rồi xoá để xoa dịu dư luận cũng là sự lãng phí nguồn lực. Nhưng cũng có thể nhìn thấy một điểm sáng, đó là vẫn còn rất nhiều người dám lên tiếng vì một di sản vô giá của Hòn Ngọc Viễn Đông.
Tuy nhiên, điều thường xuyên xảy ra từ trước tới giờ là các quyết định tạm ngưng thường chỉ theo đuôi dư luận. Người dân chỉ biết khi công trình gần xong, phản biện khi chuyện đã rồi, và chỉ khi dư luận ồn ào thì cơ quan chức năng mới lên tiếng đề nghị tạm dừng, rà soát lại.
Từ tranh luận quanh chợ Bến Thành và Hồ Con Rùa, thành phố nên khai thác nguồn lực xã hội hóa trong chỉnh trang đô thị như thế nào, để vừa tận dụng nguồn lực doanh nghiệp, vừa bảo đảm kỷ luật quy hoạch, minh bạch và đồng thuận xã hội để không phải theo đuôi dư luận như từ trước tới giờ.
No comments:
Post a Comment