Monday, March 23, 2026

VNTB – Bầu cử tại Việt Nam gây tranh cãi
23.03.2026 1:16
VNThoibao



Đánh Giá Theo Tiêu Chuẩn IPU: Chỉ 40,2% Điểm

Lá thư thẩm định bầu cử Việt Nam theo Tuyên ngôn Tiêu chí Bầu cử Tự do Công bằng của Liên minh Nghị viện Thế giới (IPU). Kết quả: 189/470 điểm (40,2%), với điểm 0 (không) ở đa nguyên chính trị, quyền ứng cử, giám sát độc lập.

Các vi phạm chính:– Chế độ độc đảng: Điều 4 Hiến pháp cấm đối lập, hình sự hóa đảng phái độc lập và báo chí tự do.
– Loại trừ ứng viên độc lập: “Hiệp thương” do Mặt trận Tổ quốc kiểm soát truất phế ứng viên tự ứng c– Phiếu giả mạo: Áp lực “99% đi bầu” dẫn đến “bầu thay, bầu thế”, xâm phạm bỏ phiếu kín.
– Không giám sát: Không ủy ban độc lập, cấm quan sát viên quốc nội/quốc tế.

Vì vậy bầu cử Việt Nam là “thao diễn hợp thức hóa quyền lực an bài”, không phải cạnh tranh thực thụ.

Vi Phạm ICCPR Và Chỉ Thị Nội Bộ

Thư trích ICCPR (Công ước Dân quyền Chính trị), cáo buộc Việt Nam vũ khí hóa Bộ luật Hình sự  thông qua các Điều 117 và 331 để đàn áp đối lập. Ứng cử viên độc lập, nhà hoạt động bị bắt giam tùy tiện – nhiều vụ bị Nhóm Công tác Giam giữ Tùy tiện LHQ (WGAD) lên án.

Chỉ thị 24-CT/TW (vừa lộ diện) ra lệnh triệt tiêu xã hội dân sự, nghiệp đoàn độc lập, hợp tác quốc tế. Điều này làm “bầu cử chân chính” bất khả thi, bội ước cam kết nhân quyền EVFTA.

Kêu Gọi EU  Hành Động Cụ Thể 

Liên Minh kêu EU – cơ quan giám sát EVFTA – hành động khẩn cấp:

1. Khước từ công nhận: Thông qua EEAS, tuyên bố kết quả bầu cử không phản ánh ý dân.

2. Kích hoạt EVFTA: Tham vấn PCA, tái xét ưu đãi thương mại đến khi cải tổ luật bầu cử/Hình sự.

3. Phóng thích tù chính trị: Chỉ thị Phái bộ EU tại Việt Nam đòi thả ứng cử viên độc lập, nhà báo, và các nhà hoạt động.

Thư còn nhấn mạnh dung dưỡng đối tác loại trừ đối lập sẽ xói mòn uy tín EU về nhân quyền.

* * * * * * * * *

Những vi phạm có tính cách hệ thống trong thể chế tuyển cử tại Việt Nam và lời kêu gọi uỷ ban Âu Châu hành động chiếu theo các cam kết EVFTA 

Ngày 20 tháng 3 năm 2026

Kính gửi: Các Ủy Viên của Ủy Ban Âu Châu 

Kính thưa Quý Ủy Viên,

Hôm nay, chúng tôi kính thư đến Quý ngài nhằm đệ trình một bản phúc trình phân tích tường tận về những vi phạm nhân quyền trầm trọng và có tính cách hệ thống, vốn dĩ đã ăn sâu vào thể chế tuyển cử của chế độ Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Với tư cách Quý ngài là cơ quan hành pháp chịu trách nhiệm giám sát Hiệp định Thương mại Tự do Âu-Việt (EVFTA) — một hiệp ước được thiết định dựa trên nền tảng tôn trọng nhân quyền và các nguyên tắc dân chủ — chúng tôi khẩn khoản thỉnh cầu Ủy Ban Âu Châu duyệt xét những đúc kết đính kèm. Những dẫn chứng này minh định rằng các tiến trình tuyển cử gần đây của Việt Nam đã hoàn toàn thất bại trong việc đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về bầu cử tự do, công bằng và chân chính.

  1.  Lượng Giá Các Tiêu Chuẩn: Bảng Điểm của Việt Nam Theo Tiêu Chí IPU 

Chúng tôi đã thẩm định khuôn khổ tuyển cử của Việt Nam dựa trên Tuyên Ngôn về Các Tiêu Chí cho Bầu Cử Tự Do và Công Bằng của Liên Minh Nghị Viện Thế Giới (IPU). Khi đối chiếu với bản Hiến pháp, Đạo luật Bầu cử hiện hành, cùng những thực trạng diễn ra trong kỳ tuyển cử mới đây nhất vào ngày 15 tháng 3 năm 2026, Việt Nam chỉ đạt vỏn vẹn 189 trên tổng số 470 điểm (tức 40,2%).

Thể chế này trên thực tế nhận điểm không (0) trong các khía cạnh đa nguyên chính trị, quyền thụ cử, và sự giám sát độc lập, bởi các nguyên do sau:

– Sự Vắng Bóng Của Đa Nguyên Chính Trị: Điều 4 Hiến pháp tạo dựng một chế độ độc tôn đảng trị khắt khe, hình sự hóa mọi đảng phái đối lập và nền báo chí độc lập.

– Sự Triệt Tiêu Các Ứng Cử Viên Độc Lập: Những cá nhân tự ứng cử bị truất phế một cách có hệ thống qua những buổi gọi là “hội nghị hiệp thương” do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (VFF) – một công cụ do nhà nước thao túng – điều hành.

– Tính Toàn Vẹn Của Lá Phiếu Bị Xâm Phạm: Áp lực từ nhà cầm quyền đòi hỏi “tỷ lệ đi bầu đạt 99%” đã dung túng cho tệ nạn “bầu thay, bầu thế” diễn ra tràn lan, tước đoạt quyền bỏ phiếu kín của công dân.

– Thiếu Vắng Sự Giám Sát Độc Lập: Hoàn toàn không có một ủy ban bầu cử độc lập nào được thiết lập, cũng như không hề cho phép bất kỳ quan sát viên quốc nội hay quốc tế nào được tham dự.

Rốt cuộc, các cuộc bầu cử tại Việt Nam chỉ đóng vai trò như những đợt thao diễn huy động quần chúng do nhà cầm quyền dàn dựng nhằm hợp thức hóa một cấu trúc quyền lực đã được an bài, hơn là những cuộc tranh đua chính trị thực thụ.

  1.  Những Vi Phạm Khế Ước ICCPR, Chỉ Thị 24-CT/TW, Và Sự Bội Ước Các Cam Kết EVFTA 

Những đúc kết nêu trên tô đậm các vi phạm mang tính cấu trúc đối với Công ước Quốc tế về Dân quyền và Chính trị quyền (ICCPR). Chế độ Việt Nam đã vũ khí hóa Bộ Luật Hình sự một cách có hệ thống (đặc biệt là Điều 117 và 331) nhằm tiêu diệt mọi sự cạnh tranh chính trị. Các ứng cử viên độc lập và những người bảo vệ nhân quyền phải đối diện với nạn bắt bớ độc đoán cùng những bản án tù đày hà khắc, điển hình qua những vụ giam cầm đã bị Nhóm Công Tác về Giam Giữ Tùy Tiện của Liên Hiệp Quốc (WGAD) chính thức kết án.

Thêm vào đó, những mật thị nội bộ như “Chỉ thị 24-CT/TW” vừa bị phơi bày đã ra lệnh triệt tiêu có hệ thống không gian sinh hoạt của xã hội dân sự, các nghiệp đoàn độc lập, và mọi sự hợp tác quốc tế. Bối cảnh này làm cho những cuộc “tuyển cử định kỳ chân chính” theo đòi hỏi của khế ước ICCPR trở thành một điều bất khả thi, đồng thời đi ngược lại hoàn toàn với những cam kết về nhân quyền và phát triển bền vững mà chế độ Việt Nam đã hứa hẹn với Liên Âu nhằm thủ đắc Hiệp định EVFTA.

III. Lời Kêu Gọi Hành Động Khẩn Cấp 

Thái độ coi thường của chế độ Việt Nam đối với các khuyến nghị từ Liên Hiệp Quốc cùng chiến dịch đàn áp liên tục nhắm vào xã hội dân sự chứng tỏ rằng chỉ thuần túy dựa vào “đối thoại xây dựng” là hoàn toàn vô hiệu. Việc dung túng cho một quốc gia đối tác được quyền đặt sự đối lập chính trị ra ngoài vòng pháp luật và giam cầm các ứng cử viên mà không phải gánh chịu bất kỳ hậu quả ngoại giao và kinh tế nào, sẽ làm xói mòn trầm trọng uy tín của Liên Âu trong cam kết bảo vệ nhân quyền toàn cầu.

Ủy Ban Âu Châu là cơ quan nắm giữ thẩm quyền hành pháp trực tiếp trong việc quản trị các mối bang giao thương mại và ngoại giao. Do vậy, chúng tôi trân trọng thỉnh cầu Ủy Ban Âu Châu:

  1. Chính Thức Tuyên Bố Khước Từ Sự Công Nhận: Công bố chính thức, thông qua Cơ Quan Đối Ngoại Âu Châu (EEAS), rằng kết quả các cuộc bầu cử Quốc hội và Hội đồng Nhân dân tại Việt Nam không thể được coi là sự phản ảnh chính đáng ý nguyện của toàn dân.
  2. Khởi Động Các Cơ Chế Nhân Quyền Của EVFTA: Áp dụng các điều khoản thiết yếu nối kết Hiệp định EVFTA với Hiệp định Đối tác và Hợp tác Toàn diện Âu-Việt (PCA). Chúng tôi kêu gọi Ủy Ban khởi xướng các cuộc tham vấn chính thức và tái xét các ưu đãi thương mại cho đến khi có những cải tổ pháp lý toàn diện đối với khuôn khổ tuyển cử và Bộ Luật Hình sự.
  3.  Đòi Hỏi Sự Phóng Thích Các Tù Nhân Chính Trị: Chỉ thị cho Phái bộ Liên Âu tại Việt Nam chính thức đòi hỏi sự phóng thích vô điều kiện cho tất cả các ứng cử viên tự ứng cử, ký giả, và các nhà hoạt động xã hội dân sự đang bị giam cầm chỉ vì hành sử các quyền hạn chính trị của họ.

Việc bảo vệ quyền tham gia chính trị là giá trị cốt tủy tạo dựng nên Liên Hiệp Âu Châu. Chúng tôi thiết tha kêu gọi Ủy Ban buộc nhà cầm quyền Việt Nam phải gánh chịu trách nhiệm trước những nghĩa vụ quốc tế mà họ đã cam kết, đồng thời đứng về phía hàng chục triệu công dân đang bị tước đoạt quyền tự quyết cơ bản của mình.

Xin đa tạ thời giờ, sự lưu tâm của Quý ngài dành cho hồ sơ trọng yếu này, cũng như sự cam kết bền bỉ của Quý ngài trong công cuộc bảo vệ nhân quyền trên toàn thế giới.

Trân trọng kính thư,

Liên Minh Vì Dân Chủ Cho Việt Nam 

info@endcommunism.net

(Tài liệu đính kèm: Bản Phúc Trình Phân Tích Tường Tận: Những Vi Phạm Có Tính Cách Hệ Thống Đối Với Công Ước Quốc Tế Về Dân Quyền Và Chính Trị Quyền Trong Các Cuộc Tuyển Cử Tại Việt Nam)

Subject:   Systemic Violations in Vietnam’s Electoral Framework and Call for European Commission Action Regarding EVFTA Commitments

To:               Kaja Kallas

High Representative / Vice-President

European Commission 

Rue de la Loi / Wetstraat 200 

1049 Brussels 

Belgium

Dear Vice-President,

We write to you today to present an in-depth analytical report concerning the severe and systemic human rights violations embedded within the electoral system of the Socialist Republic of Vietnam. As the executive body responsible for overseeing the EU-Vietnam Free Trade Agreement (EVFTA)—an agreement predicated on the respect for human rights and democratic principles—we urge the European Commission to review the enclosed findings. These demonstrate that Vietnam’s recent electoral processes completely fail to meet international standards for free, fair, and genuine elections.

  1.               Quantitative Assessment: Vietnam’s Scorecard on IPU Criteria

We assessed Vietnam’s electoral framework using the Inter-Parliamentary Union (IPU) Declaration on Criteria for Free and Fair Elections. Evaluated against its Constitution, its Election Law, and the practical realities observed during the most recent elections on 15 March 2026, Vietnam scored only 189 out of 470 points (40.2%).

The system functionally scores zero in political pluralism, the right to stand for election, and independent oversight due to:

  • Absence of Political Pluralism: Article 4 of the Constitution enforces a strict one-party monopoly, criminalising opposition parties and independent media.  
  • Elimination of Independent Candidates: Self-nominated candidates are systematically disqualified through “consultative conferences” managed by the state-controlled Vietnam Fatherland Front (VFF).
  • Compromised Ballot Integrity: State pressure for “99% voter turnout” normalises widespread “proxy voting”, stripping citizens of their right to a secret ballot.  
  • Lack of Independent Oversight: There is no independent electoral commission, nor are domestic or international observers permitted.

Ultimately, elections in Vietnam serve as state-managed mass mobilisation exercises to legitimise a predetermined power structure, rather than genuine political competitions.

  1.  ICCPR Violations, Directive 24-CT/TW, and the Breach of EVFTA Commitments

These findings underscore structural violations of the International Covenant on Civil and Political Rights (ICCPR). The Vietnamese regime systematically weaponises its Penal Code (specifically Articles 117 and 331) to eliminate political competition. Independent candidates and human rights defenders face arbitrary arrest and harsh prison sentences, as seen in the detentions already condemned by the UN Working Group on Arbitrary Detention (WGAD).  

Furthermore, internal mandates like the recently exposed “Directive 24-CT/TW” order the systemic eradication of civil society space, independent trade unions, and international cooperation. This environment makes the “genuine periodic elections” required by the ICCPR impossible and directly contradicts the human rights and sustainable development commitments Vietnam made to the European Union to secure the EVFTA.  

III.  Urgent Call to Action

Vietnam’s disregard for UN recommendations and its continued crackdown on civil society demonstrate that “constructive dialogue” alone is insufficient. By allowing a partner nation to outlaw political opposition and imprison candidates without diplomatic and economic consequences, the credibility of the EU’s global commitment to human rights is severely undermined.

The European Commission holds the direct executive authority to manage trade relations and foreign policy. Therefore, we respectfully urge the European Commission to:

  1. Issue a Formal Statement of Non-Recognition: Officially declare, through the European External Action Service (EEAS), that Vietnam’s National Assembly and People’s Council election results cannot be recognised as a legitimate reflection of the people’s will.
  2. Invoke EVFTA Human Rights Mechanisms: Activate the essential elements clause linking the EVFTA to the EU-Vietnam Partnership and Cooperation Agreement (PCA). We urge the Commission to initiate formal consultations and review trade preferences until comprehensive legal reforms to the electoral framework and Penal Code are undertaken.
  3. Demand the Release of Political Prisoners: Direct the EU Delegation to Vietnam to formally demand the unconditional release of all self-nominated candidates, journalists, and civil society activists imprisoned for exercising their political rights.

Protecting the right to political participation is at the core of the European Union’s founding values. We urge the Commission to hold the Vietnamese authorities accountable to its international treaty obligations and stand with the tens of millions of citizens denied their fundamental right to self-determination.  

Thank you for your time, your attention to this critical dossier, and your ongoing commitment to the defence of global human rights.

Sincerely,

Alliance for Vietnam’s Democracy

info@endcommunism.net

20 March 2026

In-Depth Analytical Report: Systemic Violations of the International Covenant on Civil and Political Rights in Vietnam’s Elections: https://drive.google.com/file/d/1p187rlpCQvc9MnP_dWEyaEzHffOR8OKV/view

No comments:

Post a Comment