ĐỐI THOẠI

Vì sao thanh trừng nội bộ luôn là cách giải quyết mâu thuẫn mang tính cấu trúc của chủ nghĩa toàn trị? (Bài 1)
Hồ Như ý
27-1-2026
Tiengdan
29/01/2026

Ông Trương Hựu Hiệp. Nguồn: Internet

Lấy ví dụ ở Trung Quốc, không chỉ trong quân đội, mà ngay cả trong lĩnh vực quản lý kinh tế, đều thể hiện triết lý cân bằng quyền lực phe phái. Lý Cường phụ trách Quốc vụ viện, nhưng bên cạnh ông ta còn có Đinh Tiết Tường-nhân vật số hai của Quốc vụ viện, và Hà Lập Phong là nhân vật số ba. Đinh Tiết Tường và Hà Lập Phong đều có thể trực tiếp báo cáo công việc với Tập Cận Bình mà không cần thông qua Lý Cường rồi mới báo lên. Bởi vì Đinh Tiết Tường trước đây từng là “đại nội tổng quản” của Tập Cận Bình, còn

Lấy ví dụ ở Trung Quốc, không chỉ trong quân đội, mà ngay cả trong lĩnh vực quản lý kinh tế, đều thể hiện triết lý cân bằng quyền lực phe phái. Lý Cường phụ trách Quốc vụ viện, nhưng bên cạnh ông ta còn có Đinh Tiết Tường-nhân vật số hai của Quốc vụ viện, và Hà Lập Phong là nhân vật số ba. Đinh Tiết Tường và Hà Lập Phong đều có thể trực tiếp báo cáo công việc với Tập Cận Bình mà không cần thông qua Lý Cường rồi mới báo lên. Bởi vì Đinh Tiết Tường trước đây từng là “đại nội tổng quản” của Tập Cận Bình, còn Hà Lập Phong thì được cho là từng làm phù rể trong đám cưới của Tập Cận Bình và Bành Lệ Viện, quan hệ cá nhân rất thân thiết. Cách bố trí như vậy hình thành thế cân bằng giữa ba phe, mỗi phe đều có người của mình.

Trong nội bộ quân đội Trung Quốc từ trước đến nay, dưới Chủ tịch Quân ủy Trung ương luôn có hai Phó chủ tịch Quân ủy? Trên thực tế cũng không hề tồn tại cái gọi là “một người quản quân vụ, một người quản chính trị”. Hà Vệ Đông trước đây cũng không phải là người phụ trách công tác chính trị, chức năng của ông ta và Trương Hựu Hiệp vốn đã có sự chồng chéo. Chính vì có hai người, nên Tập Chủ tịch mới dễ khống chế hơn, để hai người giám sát lẫn nhau, kiềm chế lẫn nhau. Nhưng hiện nay một người trong số đó đã bị hạ bệ, còn Trương Thăng Dân được đề bạt lên thì lại không phải là Ủy viên Bộ Chính trị, vì vậy không thể đóng vai trò cân bằng.

Trương Hựu Hiệp ngay từ khi Tập Cận Bình vừa lên nắm quyền đã là nhân vật đại diện quan trọng nhất trong quân đội, có thể nói là thân tín số một của Tập trong quân đội. Nhưng vấn đề nằm ở chỗ: ngoài thân tín số một, tất yếu sẽ còn thân tín số hai, số ba; mà thân tín số hai, số ba thì chắc chắn không phải là người của thân tín số một, mà nhất định thuộc về một nhóm khác. Miêu Hoa từ trước đã đóng vai trò như vậy. Dĩ nhiên, sớm hơn nữa Trương Hựu Hiệp còn phối hợp làm việc với những người khác, chẳng hạn như Hứa Kỳ Lượng.

Có thể xem toàn bộ vở kịch này thực chất đã bắt đầu từ trên người Miêu Hoa và Hà Vệ Đông. Trong các diễn đạt xưng hô chính thức, Hà Vệ Đông được xếp ở phía trước, nhưng trên thực tế Hà Vệ Đông là do Miêu Hoa tiến cử, cả hai đều xuất thân từ Tập đoàn quân 31. Miêu Hoa không trở thành Phó chủ tịch Quân ủy Trung ương, nên đã chuyển sang đề cử Hà Vệ Đông. Khi cả hai người này bị hạ bệ, thì những ngày tháng của Trương Hựu Hiệp cũng đã không còn dễ chịu nữa, chứ không phải như cách hiểu của một số người cho rằng ông ta đã loại bỏ được đối thủ chính trị, khiến quyền lực trong quân đội càng lớn hơn và cuộc sống càng tốt hơn. Cách hiểu này tự bản thân nó đã cho thấy sự thiếu hụt những logic cơ bản của chính trị độc tài. Logic cơ bản đó chính là: khi bên dưới hình thành một phe độc tôn, thì bên trên nhất định sẽ tìm cách loại bỏ phe đó.