Thế giới hôm nay: 08/06/2026Nguồn: The Economist
Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng
08/06/2026
NghiencuuQT
Những đòn tấn công giữa Israel và Iran đẩy giá dầu thô Brent – chuẩn dầu mỏ toàn cầu – lên mức 96 USD/thùng. Trong một diễn biến khác, liên minh các quốc gia sản xuất dầu OPEC+ đã tăng hạn ngạch sản lượng trong tháng thứ tư liên tiếp. Chiến tranh đã cản trở việc xuất khẩu năng lượng của nhóm này. Hồi tháng 2, họ sản xuất trung bình 42 triệu thùng dầu/ngày, nhưng đến tháng 4, con số đó đã giảm xuống còn 33 triệu.
Sau cuộc gặp với Volodymyr Zelensky tại Phố Downing, các nhà lãnh đạo Anh, Pháp, và Đức đã đưa ra năm điều kiện cần thiết cho một “nền hòa bình công bằng và lâu dài” ở Ukraine. Các điều kiện này bao gồm một lệnh ngừng bắn ngay lập tức và “đường ranh giới tiếp xúc hiện tại phải là điểm khởi đầu cho các cuộc đàm phán.” Các tài sản bị đóng băng của Nga cũng tiếp tục bị phong tỏa cho đến khi nước này chấm dứt chiến tranh và bồi thường cho Ukraine.
Các cổ phiếu công nghệ châu Á giảm điểm sau đợt bán tháo khiến chỉ số NASDAQ của Mỹ giảm hơn 4% vào thứ Sáu. Sàn giao dịch chứng khoán Hàn Quốc đã tạm dừng giao dịch sau khi chỉ số KOSPI của nước này giảm hơn 8%. Phần lớn mức giảm đó là do các nhà đầu tư bán tháo cổ phiếu của Samsung Electronics và SK Hynix, hai nhà sản xuất chip nhớ được sử dụng trong AI.
Donald Trump khẳng định rằng tăng lãi suất sẽ là “một việc làm sai lầm” sau khi báo cáo việc làm tốt hơn mong đợi làm dấy lên đồn đoán rằng Cục Dự trữ Liên bang (Fed) sẽ thắt chặt chính sách tiền tệ vào cuối năm nay. Những bình luận của ông càng gây áp lực lên tân chủ tịch Fed, Kevin Warsh. Tổng thống đã nhiều lần gọi người tiền nhiệm của Warsh, Jerome Powell, là một “kẻ ngốc” vì đã không cắt giảm lãi suất đủ nhanh.
Philippines phát cảnh báo sóng thần sau khi một trận động đất mạnh 7,8 độ Richter xảy ra ngoài khơi Mindanao, hòn đảo chính ở phía nam của nước này. Các dư chấn vẫn đang tiếp tục xuất hiện. Ít nhất 12 người đã thiệt mạng. Tổng thống Philippines, Ferdinand Marcos, hứa rằng chính phủ sẽ “không bỏ lại Mindanao phía sau.” Indonesia cũng phát cảnh báo sóng thần, nhưng sau đó đã dỡ bỏ.
Ban giám đốc của Banco BPM – ngân hàng lớn thứ ba của Ý – cho biết họ muốn mở các cuộc thảo luận sáp nhập với một đối thủ trong nước, Monte dei Paschi di Siena. Banco BPM khẳng định thương vụ này sẽ tạo ra một “nhà vô địch quốc gia” với giá trị thị trường hơn 50 tỷ euro (58 tỷ USD). Thỏa thuận cũng sẽ tiếp tục quá trình hợp nhất lĩnh vực ngân hàng đang bị phân mảnh của Ý. Năm ngoái, MPS đã mua lại Mediobanca với giá 17 tỷ euro.
Con số trong ngày: 1,45 tỷ, là dân số của Ấn Độ, chiếm một phần sáu tổng dân số toàn cầu. Tuy nhiên, bất chấp tình trạng nghèo đói phổ biến, tỷ lệ kết hôn cao, và các bà mẹ sinh con ở tuổi tương đối trẻ, tỷ lệ sinh đang giảm nhanh chóng.
TIÊU ĐIỂM
Lãnh đạo Trung Quốc thăm Triều Tiên
Hôm nay, Tập Cận Bình đã đến Triều Tiên trong một chuyến thăm cấp nhà nước. Chuyến công du nước ngoài đầu tiên trong năm nay của Chủ tịch Trung Quốc sẽ thể hiện vị thế cường quốc toàn cầu của đất nước ông, một đất nước có khả năng duy trì quan hệ hữu nghị ngay cả với những kẻ gây rối.
Ẩn sau các hoạt động ngoại giao là sự khó chịu của Trung Quốc đối với mối quan hệ giữa Triều Tiên và Nga. Hai nước này đã đồng ý ký kết một hiệp ước phòng thủ vào năm 2024, và chính quyền ở Bình Nhưỡng đã gửi quân đội cùng vũ khí để hỗ trợ cuộc chiến của Nga ở Ukraine. Trung Quốc hiện đang muốn kéo Triều Tiên lại gần hơn, sắp xếp thời điểm chuyến thăm ngay trước dịp kỷ niệm 65 năm hiệp ước hữu nghị của hai nước vào tháng tới.
Tập Cận Bình có lẽ sẽ không làm mất vui khi chỉ trích chương trình vũ khí hạt nhân của Triều Tiên, thứ mà họ từng tìm cách cắt giảm. Tuần trước, lãnh đạo Triều Tiên, Kim Jong Un, đã đến thăm một cơ sở làm giàu uranium và thị sát một tàu chiến mới. Triều Tiên tuyên bố trạng thái hạt nhân của nước này là không thể đảo ngược và Tập không có ý định tranh cãi về điều đó. Còn Mỹ, nước đang sa lầy ở Trung Đông, có thể sẽ không thể tự mình làm được gì nhiều về vấn đề này.
Những kịch tính trong phòng họp của ban quản trị Tata
Cuộc đấu đá nội bộ tại một trong những công ty hàng đầu Ấn Độ có nguy cơ bùng nổ dữ dội hơn khi ban quản trị của Tata Trusts – tổ chức từ thiện sở hữu 66% tập đoàn Tata – nhóm họp vào hôm nay. Ban quản trị đang bị chia rẽ về việc có nên tuân thủ yêu cầu từ ngân hàng trung ương Ấn Độ đối với Tata Sons, công ty mẹ sở hữu các doanh nghiệp riêng lẻ, về việc niêm yết cổ phiếu công khai hay không. Niêm yết là một yêu cầu đối với các “ngân hàng bóng tối” đạt đến một quy mô nhất định. Tata Sons rơi vào danh mục đó vì các khoản nợ được nắm giữ tại các công ty con của mình. Ban quản trị của Tata Sons dự kiến sẽ họp vào thứ Sáu.
Một mối thâm thù mang tính cá nhân hơn xoay quanh việc kế vị cũng đang nhen nhóm ở thượng tầng của đế chế Tata, tập đoàn bao trùm mọi lĩnh vực từ các hãng hàng không đến các nhà máy lắp ráp iPhone và các cửa hàng trang sức. Noel Tata, chủ tịch của Tata Trusts, được cho là đang thúc đẩy việc đảm bảo một vai trò quan trọng cho con trai mình, Neville – một nỗ lực khiến ông đối đầu với N. Chandrasekaran, chủ tịch của Tata Sons và là người đầu tiên không có quan hệ họ hàng với gia tộc này điều hành tập đoàn.
Liệu Siri của Apple có thể cạnh tranh với ChatGPT?
Hội nghị Các Nhà phát triển Toàn cầu của Apple, một sự kiện phần mềm thường niên, sẽ bắt đầu vào hôm nay. Công ty dự kiến sẽ công bố một cuộc đại tu đối với Siri, trợ lý kỹ thuật số của mình, bằng cách thiết kế lại giao diện để nó hoạt động giống một chatbot trí tuệ nhân tạo hơn. Apple đã chi ít hơn rất nhiều so với các công ty công nghệ lớn khác cho việc phát triển mô hình AI. Thay vì cạnh tranh trong các cuộc chiến về mô hình, các lãnh đạo của Apple đang đặt cược rằng việc đảm bảo thiết bị của họ là cách thức chính để người dùng tiếp cận AI sẽ là con đường thông minh hơn (và rẻ hơn).
Bản thân Apple cũng đang bước vào một kỷ nguyên mới. CEO Tim Cook đang chuẩn bị chuyển giao quyền lực cho John Ternus vào ngày 01/09. Nhiệm kỳ 15 năm của Cook là một thành công to lớn về mặt tài chính khi giá trị vốn hóa thị trường của Apple đã tăng từ 350 tỷ USD lên 4,6 nghìn tỷ USD. Nhưng sự gia tăng đó phần lớn được xây dựng dựa trên các sản phẩm đã được phát hành trước khi ông nắm quyền. Liệu Apple có thể tạo ra thêm một cú hích lớn khác với quy mô như iPhone hay không? Hội nghị này có thể cung cấp một manh mối.
Sự suy thoái của các đại dương đang tăng tốc
Các đại dương đang suy thoái với tốc độ ngày càng nhanh. Thước đo Sao biển (Starfish Barometer) – thước đo thường niên về sức khỏe đại dương sẽ được công ty giám sát đại dương Mercator Ocean International công bố vào hôm nay – cảnh báo rằng các biện pháp ứng phó hiện không đủ. Mực nước biển đã dâng cao trung bình 4,2 mm/năm trong giai đoạn từ năm 2012 đến năm 2025, gần gấp đôi tốc độ của thập kỷ trước, theo thước đo này, vốn đo lường các chỉ số như sinh vật biển, mức độ tẩy trắng rạn san hô, và ô nhiễm nhựa. Tình trạng nóng lên của đại dương cũng đang leo thang. Các đợt sóng nhiệt nghiêm trọng trên biển đã ảnh hưởng đến một phần năm các đại dương trên toàn cầu vào tháng 6 năm ngoái.
Nhưng cũng có những diễn biến đầy hy vọng. Hiệp ước Biển cả (High Seas Treaty), có hiệu lực vào tháng 1 vừa qua, nhằm mục đích bảo vệ sinh vật biển ở gần hai phần ba diện tích đại dương nằm ngoài biên giới quốc gia. Các quy định hạn chế trợ cấp có hại cho ngành thủy hải sản, và bảo vệ cá mập cùng cá đuối đã có hiệu lực vào năm ngoái. Có rất nhiều tổ chức đang cố gắng giúp đỡ; hơn 40 quỹ và hơn 2.000 công ty khởi nghiệp đang tập trung vào công nghệ đại dương. Dù vậy, các cơ quan giám sát tiết lộ chỉ có 3,2% diện tích đại dương là thực sự được bảo vệ.
No comments:
Post a Comment