VNTB – An cư hay mắc nợ 30 năm?Thanh Trúc
03.03.2026 6:02
VNThoibao
An cư vốn được xem là cột mốc đánh dấu sự ổn định của một gia đình. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, quyết định ấy ngày càng gắn với những phép tính dài hơi và không ít do dự. Giá nhà chưa hạ, đất vẫn ở mức cao, và cảm giác “chậm một bước là xa thêm một đoạn” đang bao trùm lên không ít người.
Giấc mơ ấy không còn đơn thuần là chuyện tích lũy đủ tiền, mà là câu hỏi về khả năng chịu đựng áp lực tài chính kéo dài. Vay bao nhiêu là vừa? Chấp nhận sống xa đến đâu? Đánh đổi mức độ an toàn hiện tại để đổi lấy một mái nhà trong tương lai có phải là lựa chọn khôn ngoan? Khi cả nhà và đất đều neo ở mặt bằng cao, mỗi quyết định xuống tiền không chỉ là mua một chỗ ở, mà là cam kết với một hành trình trả nợ có thể kéo dài hàng chục năm.
Thị trường vẫn vận động, nhưng khoảng cách giữa mong muốn và khả năng tiếp cận dường như đang rộng hơn trước. Trong bức tranh đó, người mua để ở thật đang đứng ở đâu? An cư còn là điểm tựa ổn định, hay đang trở thành một gánh nặng tài chính dài hạn?
Giá nhà đô thị: Khi giấc mơ “an cư” ngày càng xa tầm với
Thị trường nhà ở đô thị giai đoạn 2025 – 2026 không chỉ dừng lại ở khái niệm “đắt đỏ” mà đang bước vào một chu kỳ thiết lập mặt bằng giá mới, khiến giấc mơ sở hữu nhà của nhiều người dân trở nên mong manh hơn bao giờ hết.
Theo các báo cáo thị trường mới nhất, chỉ số chênh lệch giữa giá nhà và thu nhập (Price-to-Income Ratio) tại Việt Nam đã chạm ngưỡng kỷ lục, đưa quốc gia này vào nhóm 10 nước có mức độ khó khăn về nhà ở hàng đầu thế giới (1). Cụ thể, một hộ gia đình trung bình hiện nay phải mất tới 30 năm thu nhập tích lũy – với điều kiện không chi tiêu bất cứ khoản nào – mới có thể chạm tay vào một căn hộ tại các đô thị lớn, cao gấp hơn 1,6 lần so với mức trung bình của thế giới (2).
Tại Hà Nội, giá căn hộ bình quân trong quý cuối năm 2025 đã lên 75 – 80 triệu đồng/m² (3), trong khi tại TP.HCM, con số này dao động từ 77 – 90 triệu đồng/m² (4).
Những dự án mới mở bán hầu hết thuộc phân khúc cao cấp hoặc hạng sang, với mức giá thường xuyên thiết lập đỉnh mới trên 120 triệu đồng/m² (5). Điều này đẩy những người có thu nhập trung bình – thấp ra khỏi cuộc chơi tài chính.
Vì thế, “giấc mơ an cư” vẫn là một cuộc rượt đuổi vô tận. Với mặt bằng giá này, việc mua nhà không còn là mục tiêu tích lũy thông thường mà trở thành một bài toán vượt quá sức chịu đựng tài chính của đa số người trẻ (6).
“Cũng mong muốn có một mái nhà để sau này còn lo ma chay cho ông bà hoặc cưới xin cho con cái. Mà tiền tích cóp thì không đủ, hai vợ chồng có ghé ngân hàng hỏi thủ tục vay. Lúc đi thì cũng hy vọng nhưng khi hỏi xong thì thất vọng. Có ngân hàng sau khi nghe mức thu nhập và công việc buôn bán nhỏ lẻ của vợ chồng tôi thì chỉ nói sẽ tư vấn thêm qua Zalo. Nhưng rồi chờ mãi cũng không thấy ai liên hệ lại, vậy là đủ hiểu”, một người dân giấu tên đến hỏi thủ tục vay tại ngân hàng chia sẻ.
Là sinh viên năm cuối chuẩn bị ra trường, Long chia sẻ khi nghĩ về tương lai: “Hiện tại cả nhà em đều đang ở nhà trọ. Em cũng muốn ba mẹ có một mái nhà đàng hoàng nên ngay từ lúc vô năm nhất em đã tích cực đi “cày”, khi nào không học là em đi làm thêm. Cũng nghĩ cố gắng chắc được nhưng rồi dù bất động sản có đang đứng im thì cái giá vẫn còn là quá cao nên giờ em cũng không biết tương lai sẽ như thế nào?”.
Hệ lụy đi kèm
Khi rào cản tài chính trở nên quá lớn, hệ lụy không chỉ dừng lại ở những con số trên biểu đồ kinh tế.
Đầu tiên, chính là sự hình thành của “thế hệ trì hoãn”. Khi việc sở hữu một mái ấm trở nên xa xăm, điều đó có thể sẽ kéo theo việc trì hoãn các quyết định lớn trong đời sống như kết hôn và sinh con. Một căn hộ nhỏ không còn là mục tiêu phấn đấu mà trở thành một áp lực vô hình. Nhiều người vì thế từ bỏ nỗ lực tích lũy để mua nhà, thay vào đó là lối sống tiêu xài ngắn hạn hoặc chấp nhận thuê nhà trọn đời như một sự thỏa hiệp không mong muốn.
Bên cạnh đó, cơn sốt giá nhà còn gây ra sự đứt gãy trong phân hóa giàu nghèo. Khoảng cách giữa những người sở hữu bất động sản và người lao động tự thân ngày càng bị nới rộng. Những người không có sự hỗ trợ từ gia đình (thừa kế) gần như bị gạt ra khỏi cuộc chơi đô thị, buộc họ phải thực hiện những cuộc “di cư ngược” về vùng ven hoặc các tỉnh lẻ. Điều này không chỉ gây lãng phí nguồn nhân lực trình độ cao tại các trung tâm kinh tế mà còn tạo ra áp lực khổng lồ lên hệ thống giao thông và hạ tầng xã hội khi dòng người phải di chuyển quãng đường quá xa mỗi ngày để đi làm.
Đáng lo ngại hơn, ngôi nhà – vốn được coi là biểu tượng của sự ổn định và niềm hạnh phúc – nay lại trở thành nguồn cơn của sự bất an tài chính kéo dài. Khi phần lớn thu nhập phải đổ vào việc trả góp ngân hàng hoặc tiền thuê nhà tăng vọt, chất lượng cuộc sống bị bóp nghẹt, và niềm tin vào việc nỗ lực lao động để có một tương lai tốt đẹp hơn đang dần bị thay thế.
Suy cho cùng, một thị trường phát triển bền vững không chỉ được đo bằng số lượng dự án hay giá trị giao dịch, mà còn ở khả năng đáp ứng nhu cầu ở thực của đại bộ phận người dân. Nếu “an cư” trở thành một cuộc đua tài chính khắc nghiệt, nơi chỉ những người có sẵn nền tảng tài sản mới đủ sức tham gia, thì giấc mơ đô thị sẽ ngày càng thu hẹp lại.
Câu hỏi vì thế không chỉ là bao giờ giá nhà hạ nhiệt, mà là làm sao để người lao động vẫn nhìn thấy một lối đi khả thi cho tương lai của mình. Bởi khi niềm tin vào khả năng vươn lên bằng lao động dần phai nhạt, hệ lụy lớn nhất có lẽ không nằm ở những con số, mà ở cảm giác bị bỏ lại phía sau trong chính thành phố mình đang góp phần xây dựng.
___________________________
Tham khảo:
1, Báo Đầu Tư – Việt Nam đứng thứ 10 thế giới về mức chênh lệch giữa thu nhập và giá nhà
2, VNexpress – Giá nhà trên thu nhập Việt Nam gấp hơn 1,6 lần bình quân thế giới
3, Nhà Quản Lý – Giá bán bình quân căn hộ chung cư Hà Nội đạt 75,5 triệu đồng/m2, dẫn đầu cả nước về tốc độ tăng giá
4, Công Luận – Giá căn hộ tại TP HCM bình quân 92 triệu đồng/m2, tăng 21%
5, Znews – Giá bình quân căn hộ mới tại TP.HCM chạm 160 triệu/m2
No comments:
Post a Comment