ĐỐI THOẠI

VNTB – Xích lô Nha Trang: quản không được thì cấm

Hương Trà
16.04.2026 12:44
VNThoibao

(VNTB) – Đừng để những người yếu thế phải trả giá cho sự thiếu hụt trong tầm nhìn quản lý.

 Trước tình trạng xích lô chạy sai quy định, gây tai nạn cũng như tiềm ẩn nhiều rủi ro an toàn, UBND phường Nha Trang (Khánh Hoà) đã kiến nghị cấm loại hình này.

Theo đó, trên các trục đường chính như Nguyễn Thị Minh Khai, Hùng Vương, Trần Phú, Lê Thánh Tôn, Hồng Bàng…, xích lô hoạt động nhiều vào buổi tối, thường di chuyển thành đoàn kéo dài, thậm chí dàn hàng ngang gây ùn tắc. Nhiều trường hợp chở quá số người quy định, chạy tốc độ cao, đi sai làn.

Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Khánh Hòa cho biết gần đây xảy ra một số vụ tai nạn giao thông trên các tuyến đường du lịch ở phường Nha Trang, mà nguyên nhân trực tiếp từ xe xích lô chạy ẩu. Từ đầu năm đến nay đã xử phạt hành chính 54 trường hợp với số tiền gần 19 triệu đồng; 108 xe xích lô được vận động tháo gỡ bình mô tơ điện. 

 

Xích lô: từ phương tiện đến du lịch

 

Vào những năm 1930, xích lô được xem là một phương tiện giao thông phổ biến của người Sài Gòn. Dần dần, xích lô không chỉ trở thành phương tiện quen thuộc trong ký ức của biết bao người Sài Gòn cũ mà còn là phương tiện mưu sinh của người lao động. Giờ đây, hình ảnh xích lô chở người đi chợ, chở những cặp dưa hấu trĩu nặng ngày Tết dường như chỉ còn lại trong ký ức.

Và rồi, xích lô dần tự chuyển mình để thích nghi với nhịp sống mới, bước sang một trang khác trong vai trò du lịch. Tại TP.HCM, xích lô vẫn nhịp nhàng lăn bánh qua các con đường di sản như Nhà thờ Đức Bà, Bưu điện Thành phố hay Dinh Độc Lập. Tại Hà Tiên, chiếc xích lô với đèn đủ màu sắc mang dáng vẻ hiền hoà đưa du khách đi thưởng ngoạn một vòng xứ này.

“Hồi Tết vừa rồi, có mấy ông xích lô đứng ở chợ Bến Thành cho người dân leo lên chụp hình rồi chở đi một vòng gần đó. Tất nhiên là có trả tiền nhưng với cái nắng gắt cũng như mấy ngày Tết thì mình thấy cũng chấp nhận được. Mình thấy đó cũng là một hình ảnh về du lịch tốt đó chứ”, anh Minh Nhật chia sẻ.

 

Cấm có giải giải quyết được vấn đề?

 

Có thể thấy, những lý do mà chính quyền phường Nha Trang đưa ra là hoàn toàn chính đáng khi tình trạng xích lô chạy ẩu không chỉ gây ra ùn tắc mà còn tiềm ẩn nhiều nguy hiểm. 

Tuy nhiên, qua đó cũng thấy được năng lực quản lý của phường Nha Trang có vẻ chưa đủ tốt khi để tình trạng này diễn ra trong một thời gian dài. Có phải là do quản lý lỏng lẻo hay do biện pháp xử lý chưa đủ sức răn đe? 

Có phải vì không thể tìm được giải pháp để giữ được nét du lịch và đảm bảo an toàn nên cuối cùng chính quyền buộc phải cấm cho gọn? Cấm vì không đủ năng lực để quản? Cấm là một giải pháp nhanh cho chính quyền, nhưng lại là một cú đánh vào chén cơm của người lao động, và góp phần xoá sổ một sản phẩm du lịch đặc trưng.

Xích lô không đơn thuần là phương tiện, mà còn là một trong số những nét  riêng của du lịch Việt Nam. Nếu quản lý chặt chẽ, từ quy định lộ trình cho đến giờ giấc sẽ giúp giảm thiểu những mặt trái như tình trạng chặt chém hay chèo kéo thường gây bức xúc cho du khách.

Thêm vào đó, xích lô còn là phương tiện mưu sinh của người lao động phổ thông, nhất là những người đã có tuổi. Thay vì cấm, siết chặt quản lý thông qua nghiệp đoàn sẽ giúp họ có môi trường hành nghề chuyên nghiệp cũng như trách nhiệm rõ ràng. 

Lệnh cấm ban ra đột ngột đồng nghĩa với 1.000 người chạy xích lô mất việc và hàng ngàn người khác mất đi thu nhập. Không lộ trình, không hỗ trợ chuyển đổi việc làm, 1.000 người chạy xích lô sẽ biết làm gì? Ai sẽ chịu trách nhiệm cho việc mưu sinh bị đột ngột cắt đứt của họ?

Để những người đạp xích lô không đột ngột mất chén cơm, thiết nghĩ chính quyền Nha Trang thay vì chọn giải pháp là cấm tuyệt đối, nên có một tầm nhìn quản lý bao quát và hiệu quả hơn. Đừng để những người yếu thế phải trả giá cho sự thiếu hụt trong tầm nhìn quản lý.